نوع مقاله : پژوهشی (داوری سریع)
نویسنده
دانش‌پژوه مؤسسۀ عالی فقه و علوم اسلامی، قم و دانش‌آموختۀ مقطع کارشناسی ارشد رشتۀ حقوق عمومی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.
چکیده
کلیدواژه‌ها
موضوعات
عنوان مقاله [English]
نویسنده [English]
Legitimacy constitutes the foundation of every political system, establishing the framework by which a government may legitimately expect compliance and obedience from its citizens. In an Islamic state, political legitimacy is a multifaceted concept operating at the intersection of divine authority, popular will, and practical imperatives of governance. Within the framework of wilāyat al-faqīh (guardianship of the Islamic jurist), this dynamic manifests as a dynamic tension between popular election (intikhāb) and divine appointment (naṣb). Consequently, the source of authority of the walī al-faqīh—the central pillar of governance in the Islamic Republic of Iran—has long generated debate between two main theoretical models: “divine appointment” (mashrūʿīyyat-e ilāhī) and “popular election” (mashrūʿīyyat-e mardumī).Employing a descriptive-analytical methodology applied to juristic works, speeches, and official statements, this study examines the political legitimacy of the walī al-faqīh within the thought of Martyr Ayatollah Khamenei. It seeks to harmonize his seemingly divergent statements regarding the appointive versus elective dimensions of juristic guardianship. The findings reveal that by articulating a dual divine-popular legitimacy—termed “composite legitimacy” (mashrūʿīyyat-e murakkab)—and by emphasizing the conditional nature of governance power, Ayatollah Khamenei posits that the realization and practical efficacy of the jurist’s authority is intrinsically contingent upon the active will and acceptance of the people. This theoretical synthesis holds significant implications for religious democracy (mardom-sālāri-ye dīnī) and constitutional jurisprudence.
کلیدواژه‌ها [English]
عنوان مقاله [العربیة]
مشروعیت دولت اسلامی در اندیشۀ آیت‌الله شهید سیدعلی خامنه‌ای با تأکید بر نظریۀ مشروعیت مرکب
چکیده [العربیة]تُعدّ الشرعیة الرکیزة الأساسیة لجمیع الأنظمة السیاسیة، والتی بموجبها یحق للحکومة أن تتوقع الطاعة والامتثال من المواطنین. وتُعتبر الشرعیة السیاسیة فی الدولة الإسلامیة مفهوماً متعدد الأبعاد یتجاذب بین المصادر الإلهیة، والإرادة الشعبیة، والمقتضیات العملیة للحکم. وتتجلى هذه الثنائیة فی نظریة "ولایة الفقیه" على شکل جدلیة "الانتخاب أم التعیین (النصب الإلهی)".
لطالما کانت الشرعیة السیاسیة للولی الفقیه—باعتباره محورا للحکم فی الأنظمة الإسلامیة ومنها نظام الجمهوریة الإسلامیة الإیرانیة—محل نقاش بین قراءتین: "النصب الإلهی" و"الإرادة الشعبیة".
تتناول هذه المقالة—وفق المنهج الوصفی التحلیلی وبالاستناد إلى الآثار الفقهیة والتصریحات—مفهوم الشرعیة السیاسیة للولی الفقیه فی أفکار آیة الله الخامنئی، وتسعى إلى الکشف عن فکره السیاسی فی هذا الصدد من خلال معالجة التصریحات التی تبدو متمایزة حول ولایة الفقیه أهی بالانتخاب أم بالنصب.
وتُظهر النتائج أنه مع اعتماده على الشرعیة المزدوجة (الإلهیة - الشعبیة / الشرعیة المرکبة) واشتراط صلاحیات الفقیه، یعتبر الشرعیة الثبوتیة للولایة مرهونةً أیضاً بإرادة الشعب؛ وهو أمرٌ بالغ الأهمیة فی خریطة طریق الحکم الدینی، ولا سیما فی مجال القانون الدستوری.
کلیدواژه‌ها [العربیة]
در دست اقدام ...
قرآن کریم.
)